Jak usytuować dom względem stron świata?

Przy projektowaniu domu (a także przy doborze domu katalogowego) należy zwrócić uwagę na doświetlenie poszczególnych pomieszczeń światłem dziennym. Starajmy się zatem trzymać podstawowej zasady, czyli podążania za słońcem. Pomieszczenia w których przebywamy rano powinny być skierowane w stronę wschodnią, a pokoje wieczorne – na zachód.

Przed przystąpieniem do projektowania lub przed kupnem projektu gotowego warto przeanalizować optymalne usytuowanie pomieszczeń w domu względem stron świata. Omówmy więc sytuację idealną, która prawdopodobnie w rzeczywistości nigdy nie będzie miała miejsca, ale do której powinniśmy dążyć przy planowaniu swojego domu. Na początek mały szkic, na którym schematycznie przedstawiam drogę słońca.

Wynika z niego, że słońce wschodzi od strony wschodniej, zachodzi od strony zachodniej, a w południe świeci od strony południowej. Nie jest to specjalnie odkrywcze, ale warto uświadomić sobie ten fakt patrząc na mapę działki, na której planujemy postawić dom. Dzięki temu bardzo szybko i łatwo rozmieścimy pomieszczenia kierując się zasadą podążania za słońcem.

Strona północna

Sytuacja idealna jest, gdy wjazd i wejście na działkę znajduje się od strony północnej, czyli najgorzej doświetlonej. Jest to korzystne, ponieważ od tej strony możemy umieścić garaż, wiatrołap, pomieszczenia gospodarcze. Dzięki temu ważniejsze pomieszczenia, jak np. salon, gabinet, sypialnie będą oświetlone bezpośrednio.

Od strony północnej, północno-wschodniej lub północno-zachodniej powinniśmy umieścić również kuchnię oraz jadalnię. Dzięki temu pomieszczenia w których przechowujemy żywność nie będą się zbytnio nagrzewały. A przy okazji usytuowanie kuchni blisko wejścia do domu skraca drogę jaką trzeba przebyć z zakupami.

Strona wschodnia

Strona wschodnia (a także północno- i południowo-wschodnia) to miejsce idealne na sypialnię. Zaprojektowanie okien w ścianie wschodniej pozwoli na budzenie się ze słońcem co pozytywnie nastraja na cały dzień (a przynajmniej do porannej kawy).

Strona południowa, południowo-zachodnia

Od strony południowej i południowo zachodniej pomieszczenia będą doświetlone w godzinach popołudniowych. Jest to najbardziej cenne oświetlenie, a więc od tej strony umieszczamy najważniejsze pomieszczenia domu, w których przebywamy po południu i wieczorem – salon, jadalnia, biblioteka itp. Od tej strony również powinniśmy usytuować wyjście na taras. Idealnie jest, gdy od strony południowej lub południowo-zachodniej mamy ogród i piękny widok z okna.

Wynika z tego, że ze względu na doświetlenie nasz dom powinien mieć pomieszczenia rozmieszczone jak na poniższym schemacie:

Ale dodatkowo powinniśmy zwrócić uwagę na inne kwestie:

Krajobraz

Poszukajmy w krajobrazie widoku, który zwraca na siebie uwagę. Może to być jezioro, panorama miasta, wioska z dominantą w postaci wieży kościoła, las, a nawet własny ogródek. Przebywanie w domu, który ma kontakt z krajobrazem jest ogromną przyjemnością.

Podsumowanie

Oczywiście opisane przeze mnie zasady są bardzo ogólne i dotyczą sytuacji idealnej. W rzeczywistości usytuowanie domu względem stron świata jest sztuką kompromisu. Ukształtowanie działki i rysunek krajobrazu powodują, że z reguły z pewnych rzeczy musimy niestety rezygnować, na rzecz innych które uznamy że są dla nas ważniejsze.

Kierujmy się jednak prostą zasadą podążania za słońcem: pomieszczenia w których przebywamy rano umieśćmy od strony wschodniej, pomieszczenia dzienne i wieczorne od strony południowej, południowo-zachodniej i zachodniej, a pomieszczenia nie wymagające bezpośredniego słońca od strony północnej. I nie zapominajmy przy tym o widokach z okien – poza schronieniem przed deszczem i mrozem dom powinien również zapewniać przyjemność z życia.